Zijnswijzers hoogbegaafdheid

Marianne Rietveld
Beusichem : De Wijswijzer, 2019. - 1 doosje met 5 karakterkaarten en beeldje giraf.
ZijnsWijzers geven gespreksonderwerpen waarmee ontdekt kan worden welke talenten er achter het gedrag van een hoogbegaafd kind te vinden zijn, maar ook welke vooroordelen en valkuilen daarbij horen. Er wordt op een speelse manier inzicht gegeven in de “zijnskant” van hoogbegaafden. Deze werkvorm wil het gedrag van kinderen begrijpen en bespreken. Met de giraf als boegbeeld: een groot hart, sterk en kwetsbaar tegelijk. De ZijnsWijzers bestaan uit 5 karakterkaarten, met bij iedere karakterkaart gedragskaarten met verschillende verdiepingsvragen om het gesprek te versterken. De karaktereigenschappen die naar voren komen zijn: autonoom, gevoelig, kritisch, perfectionistisch en rechtvaardig De zijnswijzers zijn gebaseerd op het concept Zijnsluik van Tessa Kieboom. Volgens Kieboom is hoge intelligentie maar een onderdeel van hoogbegaafdheid. Samen met motivatie en creativiteit, maakt dat deel uit van wat zij noemt het 'Cognitieve Luik', ofwel het denken. Volgens Kieboom is er nog een kant van hoogbegaafdheid, waarnaar zij refereert als zijnde het 'Zijnsluik', ofwel het voelen. Om deze kant van de hoogbegaafdheid te belichten kunnen de ZijnsWijzers gebruikt worden.
Niet aanwezig in kenniscentrum. Het pakketje kost € 44,95

De kleine hoogbegaafdheid voor Dummies

Janet van Horssen-Sollie
Amersfoort : BBNC, 2020. - 160 p.
ISBN 9789045356945
In de kenmerkende dummies-stijl word je door de meest recente wetenschappelijke kennis over de levensloop van hoogbegaafdheid gegidst. Het boek behandelt onder andere wat hoogbegaafdheid is en hoe je het kunt herkennen, wat hoogbegaafde kinderen en volwassenen nodig hebben en hoe ze tot bloei kunnen komen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen de verschillende levensfases. De auteur is levenslooppsycholoog en doet wetenschappelijk onderzoek naar de levensloop van hoogbegaafden.
Niet aanwezig in kenniscentrum. Het boek kost € 9,99

Doordacht werken aan executieve functies

Belinda Herrewijn, Esther Monfils 

In: Gifted@248. - Zomer 2020 ; p. 14-17 

Uitleg van tien 'Breinkrachten' met tips voor de professional om executieve functies bij begaafde kinderen te versterken. De leerling wordt ook bij dit leerproces betrokken, door zelf een thermometer in te kleuren waarin ze aangeven hoeveel ze van de betreffende Breinkracht bezitten en wat er nodig is om de Breinkracht nog meer te versterken. 

Briljant verrijkend projectonderwijs [downloads]

De handleiding en projectgidsen 'Briljant verrijkend projectonderwijs' voor groep 1 t/m 8 zijn geschikt voor plusklassen, maar kunnen ook binnen reguliere klassen gebruikt worden voor een groepje (hoog)begaafde leerlingen. De posters voor onder- en bovenbouw en handleiding bij deze posters kun je gratis downloaden.

Download de poster en handleiding 

De hoogbegaafde jongen : wat vindt hij dat hij nodig heeft bij individuele begeleiding

Sjoerd Dirk Meijer
Meppel : IQBegrijp, 2019. - 28 p.
Scriptie European Council for High Ability (ECHA) Opleiding (Universiteit Nijmegen)
Waar vroeger onderzoek naar hoogbegaafdheid zich alleen op mannen richtte, lijkt het erop dat later onderzoek vooral gericht is op hoogbegaafdheid in het algemeen. Het weinige dat geschreven is over (individuele) begeleiding van hoogbegaafde jongens is daardoor niet recent, voornamelijk gebaseerd op literatuuronderzoek en/of op basis van praktijkervaringen van de auteurs. In dit onderzoek is gekeken naar welke begeleidingsbehoeften hoogbegaafde jongens zélf hebben bij individuele begeleiding. Door middel van een online vragenlijst hebben 197 (vermoedelijk) hoogbegaafde jongens (en hun ouders) in de leeftijd van 7 t/m 19 jaar uit Nederland en Vlaanderen aangegeven welke begeleidingsbehoeften zij hebben. De resultaten tonen aan dat hoogbegaafde jongens volgens zichzelf over het algemeen een voorkeur hebben voor een hoogbegaafde begeleider met kennis van hoogbegaafde kinderen. In specifieke situaties is er een voorkeur voor een mannelijke begeleider. Op basis van de genoemde activiteiten uit dit onderzoek hebben de meeste hoogbegaafde jongens een voorkeur voor iets bouwen of maken met de handen, gamen, uitdagende activiteiten (waarbij je na moet denken), sporten, programmeren, spelletjes spelen, activiteiten met dieren en creatieve activiteiten (tekenen/beeldend). De resultaten uit dit onderzoek kunnen gebruikt worden om individuele begeleiding beter af te stemmen op de individuele hoogbegaafde jongen, aangezien geen twee hoogbegaafde jongens hetzelfde zijn.
Download hier de scriptie

De lessen van Day a Week School : over het onderwijs aan cognitief getalenteerde kinderen

Jaap Verouden, Annelies de Muijnck,Stefan Heinink
Nieuwolda : Leuker.nu, 2020. - 126 p.
ISBN 9789463982054
Uitgave ter ere van het tienjarig bestaan van het onderwijsconcept Day a Week School (DWS) in Nederland. Nu, in 2020, krijgen honderden cognitief getalenteerde kinderen van bijna tweehonderd basisscholen binnen dit programma de kans om hun talenten te ontplooien en nieuwe vaardigheden te ontwikkelen. Eén dag per week krijgen zij les van speciaal opgeleide leerkrachten. In kleine groepen met leerlingen die allemaal extra uitdaging nodig hebben, ligt het accent op het proces van leren, denken, samenwerken en het vergroten van het zelfbewustzijn en zelfvertrouwen. DWS biedt een passend aanbod voor kinderen die in het reguliere onderwijs niet volledig tot hun recht komen. Daarbij wordt gekeken naar het hele samenspel van leerprestaties, zijnskenmerken, denkstrategieën en sociale ontwikkeling. De leerlingen blijven vier dagen per week in hun eigen groep en krijgen daarnaast één dag gerichte aandacht. In tien jaar tijd zijn er lessen benut en ontwikkeld en wisselden de DWS-leerkrachten veel kennis en ervaring uit; niet alleen onderling, maar ook met de reguliere basisscholen. Die kennisdeling was een belangrijke motivatie voor het schrijven van dit boek. Het is bedoeld als een inspiratieboek en een doeboek, voor iedereen die in het primair onderwijs werkt en die zich meer wil verdiepen in het onderwijs aan cognitief getalenteerde leerlingen. Tegen een theoretische achtergrond worden er veel praktische handvatten gegeven om meer differentiatie aan te brengen in het onderwijs. Met de voorbeeldlessen kan direct aan de slag worden gegaan. Verschillende leerkrachten vertellen hoe zij DWS in de praktijk vormgeven. Het concept van de Day a Week School is oorspronkelijk ontwikkeld door Carol Cummings en Aileen Hoare en werd destijds ondergebracht bij de Britse vereniging van onderwijsadviseurs voor meer- en hoogbegaafden: NACE (www.nace.co.uk). Begin 2009 is het project naar Nederland gehaald door Het ABC, in samenwerking met drie Amsterdamse schoolbesturen uit de stadsdelen Noord, Centrum en Zuid.
Niet aanwezig in kenniscentrum. Het boek kost € 32,50

Leven met intensiteit

Susan Daniels, Michael M. Piechowski
Utrecht : Novilo, 2019. - 425 p.
ISBN 9789081916769
Uiteenzetting over de theorie van positieve desintegratie en hyperprikkelbaarheid van Kazimierz Dabrowski. Verschillende (Amerikaanse) auteurs bespreken in dit boek aspecten van Dabrowski's visie op emotionele ontwikkeling, gerangschikt in vier delen: de theorie zelf, de toepassing voor ouders en leerkrachten, de volwassenheid en recent onderzoek. Dit boek steunt sterk op de opvatting dat hoogbegaafde kinderen in staat zijn tot een optimale zelfverwezenlijking, maar daarin vaak niet begrepen of gesteund worden door hun omgeving. Want die omgeving bestaat vaak uit mensen die qua 'meergelaagdheid' (Dabrowski's term om aan te geven dat mensen verschillen in niveau van ontwikkeling) minder ver zijn en dus weinig tot geen innerlijke groei nastreven. Het boek bevat vooral beschrijvingen van de mismatch tussen kinderen en hun omgeving.
Niet aanwezig in kenniscentrum. Het boek kost € 29,95