Uitdagend leren in het primair onderwijs

Keeman, P. (2022). Uitdagend leren in het primair onderwijs. Talent, 24(4).
Verslag van een interview met Janneke de Wolf over een integrale aanpak voor verrijking binnen het primair onderwijs, een ontwerp voor haar afstuderen aan de opleiding Radboud International Training on High Abilities (RITHA) bij het Radboud Centrum Sociale Wetenschappen. Nu is zij RITHA Specialist in Gifted Education: ‘Ik wil eraan bijdragen dat het normaler wordt dat de bovenkant goed les krijgt.’
Open Uitdagend leren in het primair onderwijs als abonnee van Talent

Slimme kleuters en groep 3

Cora Hansen
Alphen aan den Rijn : Slimmekleuters.nl, 2021. - 424 p.
Map met lesmaterialen voor kleuters en kinderen in groep 3 met een ontwikkelingsvoorsprong. De materialen zijn bedoeld als uitbreiding en aanvulling op het activiteitenaanbod. Ze kunnen naast en onafhankelijk van elke methode gebruikt worden. De map is verdeeld in vier delen:
Deel 1: Begeleiding naar een groeimindset

• Lespakket Complimentenkaartjes: dit lespakket geeft handvatten om kinderen te complimenteren op inzet en aanpak
• Stilstaan bij Groei: met dit lespakket wordt een start gemaakt met reflecteren
• Smartgames: in dit lespakket wordt een doelgerichte aanpak besproken om met smartgames te werken aan doorzettingsvermogen en het omgaan met frustraties. 

Deel 2: Uitdagen met hogere-orde denkopdrachten

• Uitdagende ideeën bij ontwikkelingsmaterialen
• Denksleutelmaterialen: om te differentiëren in de kring. 

Deel 3: Beginnende geletterdheid

• Zin van de Week: alle kinderen ontdekken letters, woorden en zinnen. 
• Lekker Lezen: leesbevordering. Elk kind leest op zijn of haar eigen niveau.
• Presenteren kun je leren
• Vouwboekje: zelf een bokeje maken 

Deel 4: Beginnende gecijferdheid

• 100-dagenRekenproject: 100 schooldagen de tel bijhouden samen met de kinderen.
• Simon Rekenslang: lesproject over de getallenrij tot 20. 
• TekenRekenboek: de kinderen tekenen een rekenprobleem uit. 

Deze onderdelen zijn zowel als losse onderdelen (als digitale downloads) als gebundeld in de map te bestellen. 
Niet aanwezig in kenniscentrum. De map kost 149,95 euro.

Hoogbegaafdheid: emotionele ontwikkeling bij kinderen en (jong) volwassenen

Frumau, M. (2022). Hoogbegaafdheid: emotionele ontwikkeling bij kinderen en (jong) volwassenen: toolbox voor de praktijk. Houten : Bohn Stafleu van Loghum. 100 p. ISBN 9789036828246.

Niet het label hoogbegaafdheid staat centraal in dit boek, maar de emotionele ontwikkeling van kinderen en (jong)volwassenen met een hoog ontwikkelingspotentieel. Een risicofactor in hun psychosociale ontwikkeling is het ervaren van een mismatch met hun omgeving. Het boek geeft handvatten om juist het omgekeerde te bereiken. Dit heet ‘Goodness of Fit’. Het boek legt daarvoor het accent op de samenwerking tussen thuis, onderwijs en zorg. 

Dit boek beantwoordt vragen als Wat we verstaan onder hoog ontwikkelingspotentieel. Hoe we krachten, ontwikkelpunten en ontwikkelingsdomeinen in beeld krijgen. Wat maakt dat een “t”-trauma of een sociaal wenselijk masker, een Persona, ontstaat. Het laatste hoofdstuk geeft aanbevelingen voor de praktijk. Het boek wisselt theorie af met concrete praktijkvoorbeelden. Ook zijn er handige werkbladen. Deze werkbladen komen uit de Goodness-of-Fit Dialoog Toolbox, waarbij ook een kaarttool en een bordspel horen.

 
Dit boek verschijnt in juli 2022 en kost 32,99 euro

Talentgedreven onderwijs geven

Pronk, E., & Busschots, E. (2020). Talentgedreven onderwijs geven: praktische handvatten voor leraren basisonderwijs. Assen: Van Gorcum. 224 p. ISBN 9789023256779.
Het basisboek beschrijft tien samenhangende thema’s die het landschap vormen voor onderwijs geven vanuit talent. Het vertrekpunt is daarbij steeds opnieuw diegene die dat onderwijs verzorgt: de (toekomstige) leerkracht. De eigen talenten vormen het fundament onder de manier waarop de leerkracht lesgeeft aan (jonge) kinderen en aan jongeren. En door eigen talenten bewust in te zetten kan de leerkracht een voorbeeld zijn voor de leerlingen. Dan wordt er talent gedreven onderwijs gegeven.
Bij het basisboek is een werkboek verschenen. 

Pronk, E., & Busschots, E. (2020). Talentgedreven onderwijs geven: werkboek. Assen: Van Gorcum. 220 p. ISBN 9789023258810.
Dit werkboek is bedoeld als logboek van de eigen talenten en processtappen. Een aantal opdrachten uit het basisboek komt in dit werkboek terug, verrijkt met extra reflecties en verdiepingsoefeningen. Het werkboek wil de leerkracht ondersteunen om een verschil te maken voor kinderen en jongeren, door hen te versterken van binnenuit.

Beide boeken zijn niet aanwezig in het kenniscentrum en kosten respectievelijk 34,95 en 20,00 euro.

Scan HB

Kuipers, J. (2021). Scan HB: kwaliteitsmeter onderwijsaanbod. Drachten : Eduforce
ScanHB wil zicht bieden op de kwaliteit van het beleid en de professionaliteit van medewerkers in het basisonderwijs als het gaat om het onderwijsaanbod aan talentvolle/hoogbegaafde leerlingen. De inhoud bestaat uit 12 online scanlijsten. Deze lijsten hebben betrekking op de beleidsbeschrijving (wat we willen) en op het handelen in de praktijk (wat we doen). Naast een beeld van kwaliteiten en de eventuele verbeterpunten worden per lijst uitgebreide aanbevelingen gegeven. Er wordt volledig online gewerkt met de ScanHB. Van alle lijsten kunnen aan het eind een compleet schooldossier als PDF-bestand gedownload worden. De school kan zelf bepalen welke lijsten gebruikt worden, door wie de lijsten worden ingevuld en hoe vaak. Na het invullen van een lijst wordt een conclusieblad met verbeterpunten en adviezen gegenereerd. Het aantal uitvoerenden per school om met ScanHB aan de slag te gaan is ongelimiteerd, evenals de frequentie van het invullen van de lijsten. Er is een eenmalige aanschafprijs voor ScanHB en jaarlijkse onderhoudskosten. Er kan eerst een gratis demoversie aangeschaft, de school ontvangt dan twee lijsten om uit te proberen.
Niet aanwezig in het kenniscentrum

‘En nu?! Denken over de toekomst van begaafdheidsonderwijs in Nederland’

Uit een onlangs verschenen onderzoeksrapport blijkt dat sommige ouders van begaafde kinderen blij zijn met voltijdsbegaafdheidsonderwijs. Sinds hun kinderen daarmee zijn gestart, is hun welbevinden toegenomen, geven ze aan. Is deze vorm van onderwijs daarom dé oplossing voor begaafde kinderen? Volgens Eleonoor van Gerven en Anouke Bakx is die conclusie te kort door de bocht. Ze pleiten voor een verdere verkenning van het nut en de noodzaak van deze gesegregeerde vorm van onderwijs.
Lees hun reactie in het artikel ‘En nu?! Denken over de toekomst van begaafdheidsonderwijs in Nederland’

Motiveren van (hoog)begaafde leerlingen en hun klasgenoten op reguliere basisscholen

Hornstra, L., Smeets, K. Mathijssen, S., Denissen, J. & Bakx, A. (2022). Motiveren van (hoog)begaafde leerlingen en hun klasgenoten op reguliere basisscholen: over behoefte aan autonomie-ondersteuning en betrokkenheid. OnderWijsTijd, 2(1), 28-33.
Hoe motiveer je (hoog)begaafde leerlingen en hun klasgenoten in de reguliere klas? Vanuit POINT is onderzoek gedaan naar dit vraagstuk. Dit onderzoek is onlangs omgezet naar een praktijkartikel in het tijdschrift OnderWijsTijd.
Open Motiveren van (hoog)begaafde leerlingen en hun klasgenoten op reguliere basisscholen