Motiveren van (hoog)begaafde leerlingen en hun klasgenoten op reguliere basisscholen

Hornstra, L., Smeets, K. Mathijssen, S., Denissen, J. & Bakx, A. (2022). Motiveren van (hoog)begaafde leerlingen en hun klasgenoten op reguliere basisscholen: over behoefte aan autonomie-ondersteuning en betrokkenheid. OnderWijsTijd, 2(1), 28-33.
Hoe motiveer je (hoog)begaafde leerlingen en hun klasgenoten in de reguliere klas? Vanuit POINT is onderzoek gedaan naar dit vraagstuk. Dit onderzoek is onlangs omgezet naar een praktijkartikel in het tijdschrift OnderWijsTijd.
Open Motiveren van (hoog)begaafde leerlingen en hun klasgenoten op reguliere basisscholen

Alle leerlingen bij de les: voorkom vastlopen van moeilijk en makkelijk lerenden

De Heer, W. (2021). Alle leerlingen bij de les: voorkom vastlopen van moeilijk en makkelijk lerenden.Amsterdam/Leuven: Lannoo Campus.
In het boek staan onderwijsaanpassingen voor moeilijk en (zeer) makkelijk lerende kinderen centraal. Leerlingen die moeite hebben met leren en die van zichzelf (heel) makkelijk leren, lopen in het onderwijs namelijk vaak vast. Zij ontwikkelen vergelijkbare leer- en/of gedragsproblemen. Uitgelegd wordt dat als het onderwijs wordt aangepast aan hun leerbehoeften, de problemen vaak sterk afnemen. Ingegaan wordt op de vragen: hoe herken en erken je de mogelijkheden en beperkingen van deze leerlingen en hoe kun je het onderwijs zo veranderen dat het hierop aansluit? In het boek zijn concrete handreikingen opgenomen voor leraren in het po en vo om ook deze leerlingen “bij de les” te houden. Daarnaast zijn er verschillende casussen uitgewerkt, waarvan er vijf worden besproken in audiobestanden. Ook zijn er op de Lannoo website verschillende bijlagen bij dit boek opgenomen. De onderwijsaanpassingen zijn breed toepasbaar en leiden feitelijk tot ontwikkelingsgericht onderwijs, ofwel onderwijs dat aansluit op de ontwikkeling van leerlingen.
Het boek is niet aanwezig in het kenniscentrum en kost € 24,99

Vroegsignalering van hoogbegaafdheid: de tools zijn er, maar de praktijk blijft achter

Mieke Ketelaars, M. (2020). Vroegsignalering van hoogbegaafdheid: de tools zijn er, maar de praktijk blijft achter: Interview met Dorien Kok. Tijdschrift voor orthopedagogiek, 59(5), 44-48.
Er is voldoende kennis over vroege signalen van hoogbegaafdheid. Bovendien kunnen we met het huidige arsenaal aan signaleringsinstrumenten goed uit de voeten. Toch blijft vroegsignalering in de praktijk ernstig achter, concludeert Dorien Kok, directeur-bestuurder van Omniumschool. Al jaren zet zij zich in om vroegsignalering beter op de kaart te krijgen.
Open Vroegsignalering van hoogbegaafdheid: de tools zijn er, maar de praktijk blijft achter

Over passend onderwijs bij hoogbegaafdheid: regel en uitzondering

Mathijssen, S. (2021). Over passend onderwijs bij hoogbegaafdheid: regel en uitzondering. Beter begeleiden, 11(6), 18-22.

Het bieden van passend onderwijs aan leerlingen met kenmerken van begaafdheid blijkt geen makkelijke opgave. Kan wetenschappelijke kennis hierbij helpen? En hoe vertaal je deze kennis naar de werkvloer?
Open Over passend onderwijs bij hoogbegaafdheid : regel en uitzondering

Voelen hoogbegaafde kinderen zich beter in een klas met andere hoogbegaafde kinderen of juist in een heterogene klas?

Hoogbegaafde leerlingen kunnen zich zowel in een heterogene als homogene klas prettig voelen. Voordeel van een klas met andere hoogbegaafden is dat zij onderwijs krijgen dat beter past bij hun leerbehoeften. Het effect op het welbevinden hangt echter ook af van (onder andere) kenmerken van het kind en de lesstijl van de leraar. Het is dan ook belangrijk om individueel af te wegen in welke soort klas het kind zich het best voelt.
Open Voelen hoogbegaafde kinderen zich beter in een klas met andere hoogbegaafde kinderen of juist in een heterogene klas?

Animatie: de cirkels van Covey.

De cirkels van invloed en betrokkenheid van Stephen Covey is een mooi hulpmiddel om hoogbegaafde kinderen beter bewust te maken van zichzelf en hoe ze de regie kunnen nemen in hun persoonlijke leven. Henriëtte Dekker heeft hier zelf een animatie voor kinderen van gemaakt.
Bekijk Animatie: de cirkels van Covey

Werken met begaafdheid in de klas: pedagogische sensitiviteit als leidraad

Anouke Bakx, Esther de Boer, Maartje van den Brand
2e herz. dr. - Assen : Van Gorcum, 2022. - 192 p.
ISBN 9789023258377
Werken met begaafdheid in de klas is de opvolger van Werken met begaafde leerlingen in de klas en is geschreven voor leraren in opleiding en leraren in de praktijk. Het boek bevat verdiepende informatie over begaafdheid gebaseerd op wetenschappelijke inzichten. Deze inzichten zijn vertaald naar praktische handvatten en tips voor het werken met begaafde leerlingen in de klas. Aan de hand van casussen uit de praktijk worden diverse thema’s behandeld, zoals motivatie, metacognitie, disharmoniehypothese en hooggevoeligheid. Er wordt ook ingegaan op de discussies omtrent de terminologie van begaafdheid. En er is aandacht voor het wetenschappelijk discours rondom de gevoeligheid van begaafde leerlingen. De rode draad in het boek is de vraag: Wat kan een leerkracht doen om begaafde leerlingen op een goede manier te ondersteunen? Het boek geeft diverse handreikingen om in de klas aan de slag te gaan. Uitgangspunt hierbij is steeds ‘het goed kijken naar en begrijpen van de begaafde leerling’. De wijze waarop de handreikingen en tips zijn geformuleerd wil hiermee aansluiten bij het kijken naar en werken met begaafde leerlingen vanuit een pedagogisch sensitief perspectief.
Het boek is niet aanwezig in het kenniscentrum en kost 28,- euro.